تبلیغات
دانشجویان شهرسازی دانشگاه علمی_کاربردی ابهر - اثر گلخانه ای ( The Greenhouse Effect)
دانشجویان شهرسازی دانشگاه علمی_کاربردی ابهر

ما به این دلیل روی کره زمین هستیم که از زندگی لذت ببریم...

اثر گلخانه ای ( The Greenhouse Effect) ٬ یک پدیده طبیعی است که میلیونها سال در زمین و سایر کرات منظومه شمسی در حال انجام بوده است ٬اما تعادل این روند طبیعی با فعالیت های انسانی(anthropogenic)به هم خورده ٬ و امروزه به عنوان یک مشکل زیست محیطی که منجر به گرمایش جهانیست تلقی میشود .

طی دو میلیون سال گذشته متوسط دمای سالانه زمین چندین درجه سانتیگراد بالا و پایین رفته که این روند سرد و گرم شدن و این تغیرات آثار عمده ای بر انسان  گذاشته است .

در این مورد که آیا گرمایش جهانی ( ناشی از انتشار گاز های گلخانه ای ) یا سرمایش جهانی ( ناشی از ذرات معلق)  در حال وقوع است ٬ هنوز بین دانشمندان اختلاف نظر است .

اثرات گرمایش جهانی بر کره زمین

منظور از گرمایش جهانی افزایش طبیعی یا انسان گسیخته متوسط دمای اتمسفر در نزدیک سطح زمین است. دمای نزدیک سطح زمین تحت تاثیر عوامل متعددی است از جمله : مقدار آفتابی که زمین دریافت میکند و مقدار آفتابی که زمین منعکس میکند ٬ نگهداشت گرما بر اثر هواسپهر ٬ تبخیر و چگالش  بخار آب.

نور خورشید که به زمین میرسد ٬ اتمسفر و سطح زمین را گرم میکند . بنابراین اتمسفر زمین حرارت آن را به صورت تابش های مادون قرمز با میتاباند.این بازتاب ها توسط گازهای متعددی از جمله گاز کربنیک ٬ متان٬ و انواع کلرو فلورو کربن ها(CFCs) مجددآ جذب شده و اتمسفر را گرم میکند . این به دام اندازی گرما شبیه به کار گلخانه است به همان دلیل به این فر ایند اثر گلخانه ای میگویند . اما فر ایند اصلی گرم کننده در گلخانه محدودیت سرد شدن آن از طریق محدودیت چرخش هوا (باد) به علت بسته بودن محفظه شیشه ای است  و با آنچه در اتمسفر رخ میدهد متفاوت است ٬ به همین دلیل بهتر است پدیده گلخانه ای را اثر هواسپهری بنامند. زمانی تصور میشد که دمای زیاد درون گلخانه در اثر صافی عمل نمودن یک طرفه شیشه است  اما امروزه دریافته اند که درون گلخانه عامل اصلی جلوگیری از سرد شدن همان همرفتی ( انتقال هوا به طرف بالا یا پایین در اثر حرارت ) است.

حدود ۸۵٪ از کل گرمایش گلخانه ای در سطح زمین مربوط به بخار آب در اتمسفر است ٬ و ۱۲٪ گاز های گلخانه ای. نگرانی در باره افزایش بخار آب نیست ٬ نگرانی اصلی در باره انتشارات گاز های گلخانه ای مخصوصآ گاز کربنیک است که در اثر فعالیت های انسانی حاصل میشود.

گاز های گلخانه ای : گاز کربنیک ٬ متان ٬ CFCs ٬ اکسید های ازت و ازن در لایه پایینی تروپسفر است. که همگی در سال های اخیر به شدت افزایش یافته و مقدار زیادی از تابش های مادون قرمز منتشر شده از زمین را جذب میکند.از راههای کاهش این گاز ها ٬ استفاده از انرژی های تجدید پذیر به جای سوخت های فسیلی است .

نور خورشید که به زمین میرسد ٬ اتمسفر و سطح زمین را گرم میکند . بنابراین اتمسفر زمین حرارت آن را به صورت تابش های مادون قرمز با میتاباند.این بازتاب ها توسط گازهای متعددی از جمله گاز کربنیک ٬ متان٬ و انواع کلرو فلورو کربن ها(CFCs) مجددآ جذب شده و اتمسفر را گرم میکند . این به دام اندازی گرما شبیه به کار گلخانه است به همان دلیل به این فر ایند اثر گلخانه ای میگویند . اما فر ایند اصلی گرم کننده در گلخانه محدودیت سرد شدن آن از طریق محدودیت چرخش هوا (باد) به علت بسته بودن محفظه شیشه ای است  و با آنچه در اتمسفر رخ میدهد متفاوت است ٬ به همین دلیل بهتر است پدیده گلخانه ای را اثر هواسپهری بنامند. زمانی تصور میشد که دمای زیاد درون گلخانه در اثر صافی عمل نمودن یک طرفه شیشه است  اما امروزه دریافته اند که درون گلخانه عامل اصلی جلوگیری از سرد شدن همان همرفتی ( انتقال هوا به طرف بالا یا پایین در اثر حرارت ) است.

حدود ۸۵٪ از کل گرمایش گلخانه ای در سطح زمین مربوط به بخار آب در اتمسفر است ٬ و ۱۲٪ گاز های گلخانه ای. نگرانی در باره افزایش بخار آب نیست ٬ نگرانی اصلی در باره انتشارات گاز های گلخانه ای مخصوصآ گاز کربنیک است که در اثر فعالیت های انسانی حاصل میشود.

گاز های گلخانه ای : گاز کربنیک ٬ متان ٬ CFCs ٬ اکسید های ازت و ازن در لایه پایینی تروپسفر است. که همگی در سال های اخیر به شدت افزایش یافته و مقدار زیادی از تابش های مادون قرمز منتشر شده از زمین را جذب میکند.از راههای کاهش این گاز ها ٬ استفاده از انرژی های تجدید پذیر به جای سوخت های فسیلی است .

گاز کربنیک از راههای متعددی وارد اتمسفر میشود که در راس آنها سوزاندن سوخت های فسیلی توسط انسان است. ۵۰-۶۰٪ اثر گلخانه ای مربود به گاز کربنیک است که در ارتباط با مسئله گرمایش جهانی توجه بسیاری را به خود جلب کرده است.

تراکم گاز کربنیک در اتمسفر روند رو به رشدی داشته به طوری که در حدود ۱۳۰ سال پیش در آغاز انقلاب صنعتی حدود ۲۸۰ppm بوده ٬ در حال حاظر ۳۵۰ppm  است و انتظار میروند تا سال ۲۰۵۰ به ۴۵۰ppm برسد. انسان با قطع درختان ٬ سوزاندن سوخت های فسلی و تبدیل سنگ آهک به سیمان مو جب بر هم زدن چرخه کربن و در نتیجه افزایش Co2 شده است.

در رابطه با متان مشخص شده که تالاب ها ( تجزیه مواد گیاهی توسط باکتری های بی هوازی در تالاب های آب شیرین ) ٬ موریانه هاطی مراحل فر آوری چوب) و باز دم نشخوار کنندگان پس از گوارش سهم عمدهای در رها سازی این گاز دارد. در بین فعالیت های انسانی میتوان به شالیکاری ( فعالیت های بی هوازی شالیزارهای غرقاب آزاد) ٬ سوزاندن هیزم و پرورش گاو اشاره نمود .

اگر به انتشار گاز های گلخانه ای به خصوص گاز کربنیک همچنان ادامه دهیم انظار میرود که میانگین دمای زمین تا سال ۲۰۳۰ ٬ ۱ تا ۲ درجه سانتیگراد افزایش یابد به طوری که تغیرات نواحی قطبی به طور عمده ای بیش از این خواهد بود و پس از ذوب شدن یخهای قطبی و افزایش سطح آب اقیانوس ها ٬ مناطق ساحلی و زمین های کشاورزی زیادی زیر آب فرو روند. همچنین پیش بینی میشود بسیاری از مناطق هندوستان و بنگلادش و برخی کشور های اروپایی که در اطراف ساحل وجود دارند از بین بروند.

آیا كاشت درخت، گرمایش جهانی را جبران می كند؟

 گرمایش جهانی افزایش طبیعی یا انسان – انگیخته در متوسط دمای هوا سپهر در نزدیكی سطح زمین است. با توجه به درك كنونی ما از گرمایش جهانی و با توجه به مصرف انرژی و جنگل زدایی، گویا باید با تغییرات منفی امروز و آینده زمین سر كنیم. تغییراتی همچون؛ اقلیم گرمتر، تغییر پذیری های جدید در الگوهای جوی و بالاتر آمدن سطح آب دریاها و ... اگر این تغییرات با روندی كند انجام شود امكان سازش با این نوع زندگی جدید وجود دارد اما اگر روند كنونی گرمایش جهانی به سرعت انجام گیرد، آنگاه سازش ما انسانها سودی ندارد. اگر ما انسانها مسلط شدن بر طبیعت را دوست داریم، باید بدانیم كه تنها یك راه برای این آرزوی خودخواهانه وجود دارد و آن پیروی ما از قوانین طبیعت است. وقت آن رسیده است كه در نوع نگرش خود، جهان گرایی را وارد كرده و با استفاده از از انرژی تجدید شونده و خرید سوخت کارآمدتر مشتاق شده و حفاظت از جنگلها را افزایش دهیم.استیگسون رئیس شورای تجارت برای توسعه پایدار در ژنو  بر این عقیده است که افزایش جمعیت و محدود شدن مواد خام و تقاضای  زیاد برای آن  می تواند قیمت آنرا بالا ببرد.  او می گوید بالا رفتن قیمت ها به کاهش استفاده از این نوع انرژی و در نتیجه  کاهش انتشارگازها  منجر خواهد شد. تام جکسون پروفسور توسعه پایدار از دانشگاه بریتانیا می گوید این مسئله ثابت شده است که تلاش برای سود زیاد در زمان کوتاه و مصرف بالا ، ویرانی محیط زیست را بدنبال دارد. بنابر نظر جکسون اقتصادهایی پایدار هستند که در آن مسائل مالی در پیوستگی با ملاحظات زیست محیطی باشد. درختان در جریان فتوسنتز گاز كربنیك می گیرند و می توانند كربن آن را برای مدت طولانی در خود ذخیره كند. گازكربنیك ۵۰ تا ۶۰ درصد تاثیر گلخانه ای انسان_ منشا را به خود اختصاص می دهد به طوری كه این گاز در ارتباط با موضوع گرمایش جهانی توجه بسیاری را به خود جلب كرده است. میزان زیاد انتشار گازكربنیك و رشد زیاد انتشار آن حاكی از آن است كه افزایش گازكربنیك هوا سپهر نتیجه ی مستقیم ورودیهای گازكربنیك از منابع انسان_منشا و از جمله سوزاندن سوخت های فسیلی و جنگل زدایی بوده است. هر سال ۵ گیگاتن كربن به صورت گازكربنبك به محیط اضافه می شود كه حدود ۳ گیگاتن آن به هواسپهر می رود. اینكه ۲ گیگاتن دیگر كجا می رود موضوعی قابل بحث است. به نظر می رسد درختان و اقیانوسها با كمك هم این حجم را حذب می كنند. مساحت كل جنگلهای جهان در حدود ۴ گیگاهگتار است كه تخمین زده می شود كه جنگل زدایی هر سال ۸ میلیون هكتار برابر با هر ۴ ثانیه یك هكتار را از بین می برد. اینك یك سوال مهم به وجود می آید؛ آیا كاشت درخت، گرمایش جهانی را جبران می كند؟ آیا این راه منطقی و درستی است كه ما درخت بكاریم اما خود را ملزم به توقف فعالیتهای آلاینده نكنیم؟ آنچه واضح به نظر می رسد این است كه ، مبارزه با جنگل تراشی سریعترین و کم هزینه ترین راه دستیابی به کاهش انتشار گاز های گلخانه ای و گرمایش جهانی است. علاوه بر این نجات این جنگلها موجب حفظ تنوع زیستی و تامین معیشت زندگی بومی در جهان می گردد. دولت نروژ در پی اجرای این طرح ۱۰۰میلیون دلار به تانزانیا برای حفظ جنگلها كمك كرده و یک میلیارد دلار به صندوق آمازون برزیل وام داده است. به دیگر سخن، تنها راه نجات زمین، حفظ جنگلهاست و ما نیز باید از جنگلهای خود حمایت كرده و این را باور كنیم كه ارزش جنگلهای زنده بیش از چوبهای مرده است.



نوشته شده در سه شنبه 30 تیر 1388 ساعت 04:26 ب.ظ توسط علیرضا بیاتی نظرات |



قالب جدید وبلاگ پیچك دات نت